نشست تخصصی مراحل رشد و تکون جنین از نگاه متون دینی و دانش جدید

folder_openاخبار
commentبدون دیدگاه
نشست مراحل رشد جنین

هیئت اندیشه ورز دین، سلامت و سبک زندگی سی و نهمین نشست تخصصی فقه سلامت را در موضوع «مراحل رشد و تکون جنین از نگاه متون دینی و دانش جدید» با حضور ارزشمند آیت الله حاج شیخ مهدی مروارید و آقای دکتر طباطبایی متخصص سلول شناسی برگزار کرد.
حجت الاسلام سید مسعود مرتضوی در ابتدای این نشست با اشاره به اهتمام بزرگان حوزه علمیه خراسان به مباحث جدید و نوظهور افزود: از سال تحصیلی گذشته چهار درس خارج فقه سلامت در این حوزه مبارکه آغاز شد و بحمدالله منشأ آثار و برکات علمی فراوانی شد، که این امر نشان از عزم جدی علما و اساتید حوزه علمیه نسبت به تحول در دروس خارج و ورود مباحث جدید به فضای علمی پژوهشی حوزه های علمیه است.
دبیر علمی این نشست در ادامه افزود: موضوع سقط جنین یکی از مسائل مهم و مبتلابه جامعه است که از جوانب مختلف فقهی، حقوقی، فرهنگی و اجتماعی نیاز به کنکاش و بحث علمی دارد، و هیئت اندیشه ورز دین، سلامت و سبک زندگی با توجه به این نکته از سال تحصیلی گذشته اقدام به برگزاری درس خارج فقه در این موضوع نمود که با عنایت استاد معظم حضرت آیت الله مروارید، توسط ایشان بر قرار گردید، و بحمد الله در این مدت نتایج علمی مطلوبی به دست آمده است.
وی افزود تمرکز ما در این نشست که اولین نشست پیرامون مراحل رشد جنین است روی مباحث موضوع شناسی و تبیین علمی مراحل رشد جنین است و در نشست های بعدی پیرامون آثار فقهی و حقوقی این موضوع بیشتر بحث خواهد شد.
در ادامه این نشست حجت الاسلام علی محدث ضمن اشاره به پیشینه علمی بحث از مراحل رشد جنین، به مقالات و آثار پژوهشی محققین علوم اسلامی در این خصوص پرداختند.
این پژوهشگر هیئت اندیشه ورز دین، سلامت و سبک زندگی در این رابطه به نوزده مقاله علمی پژوهشی که در این باره تالیف شده اشاره و نکات برجسته آنها را ذکر کرد. که عناوین و چکیده مقالان در سایت هیئت اندیشه ورز دین، سلامت و سبک زندگی بارگذاری گردیده است.
سپس آقای دکتر طباطبائی ضمن اشاره به مراحل شکل گیری نطفه از لقاح تا مرحله جنینی، فرمودند: در هر انزال ۲۰۰ میلیون اسپرم از مرد خارج می‌شود که از این تعداد فقط یک اسپرم با تخمک لقاح پیدا می‌کند. موضوع زمانی اهمیت پیدا می‌کند که بدانیم اندازه‌ هر اسپرم ۴ میکرون است و فاصله‌ آن با تخمک نزدیک به ۱۴ سانتیمتر است که به تناسب اندازه‌ اسپرم باید ۲۰۰ کیلومتر راه طی کند تا به تخمک برسد. این پیمایش اهمیت دارد چرا که اسپرم نباید مسیر خود را گم کند. برای اینکه اسپرم مسیر خود را در رحم پیدا کند یک ساختار در خود اسپرم وجود دارد که به یک هزارم سانتیگراد از درجه‌ حرارت واکنش نشان می‌دهد و از این طریق مسیر و نقطه‌ گرم‌تر را برای پیمایش انتخاب می‌کند.
ساختار دیگری که در تخمک وجود دارد و باعث می‌شود اسپرم مسیریابی درستی انجام دهد، این است که تخمک موادی را از خود ترشح می‌کند که جاذب شیمیایی است. این مواد شیمیایی جاذب اسپرم را به سمت خود جذب می‌کند. اگر یک اسپرم را در کنار تخمک قرار دهیم، ذاتاً قابلیت لقاح در آن وجود ندارد بلکه فرآیندی در طی این پیمایش برای اسپرم تحت عنوان آکروزومی اتفاق می‌افتد که اسپرم را قابلیت می‌بخشد تا لقاح را انجام دهد. در واکنش آکروزومی، سرِ اسپرم تغییراتی می‌کند و شاخک‌هایی در سر آن ایجاد می‌شود و قابلیت چسبندگی به تخمک در اسپرم به وجود می‌آید تا اینکه نهایتاً لقاح صورت گیرد. جالب است بدانید که در ساختار تخمک، بار الکتریکی منفی و در ساختار اسپرم الکتریکی مثبت وجود دارد که این خود نیز باعث جذب و چسبندگی اسپرم و تخمک می‌شود.
دکتر طباطبایی با اشاره به اینکه بعد از ورود اسپرم به رحم حدود یک هفته از زمان لقاح جنین کروموزم‌ها شروع به نفوذ به لایه‌های زیرین جنین می‌کند که این فرآیند تا روز ۱۲ به طول می‌انجامد، خاطرنشان کرد: پس حدود ۲ هفته طول می‌کشد که لقاح صورت بگیرد و دو هفته پس از آن – یعنی تا هفته چهارم – دو لایه‌ای شدن جنین اتفاق می‌افتد و در هفته پنجم، سه لایه‌ای شدن و پس از آن، مهاجرت سلولی در داخل جنین صورت می‌گیرد تا اینکه اندام‌ها پدید آیند و نهایتاً تا هفته‌ هشتم ما شاهد یک انسان کامل در ابعاد مینیاتوری خواهیم بود.
وی افزود: در هفته‌ پنجم ساختار جنین، شبیه ساختار زالو است، لذا با توجه به تعبیر قرآنی (علقه) که یکی از معانی لغوی آن زالو است دانشمندان در صدد تحقیق پیرامون این موضوع بر آمدند. به عنوان مثال پروفسور مُور که پدر علم جنین شناسی است می‌گوید پس از شنیدن کلمه‌ زالو بلافاصله به آزمایشگاه رفتم و ساختار زالو را که ساختار گردش خون بسته دارد بررسی کردم و دیدم که جنین در هفته‌ پنجم، همان گردش خون بسته را با شباهت کامل به ساختار زالو دارد.
سپس ایشان با اشاره به روایاتی که مرحله نطفه را چهل روز ذکر می کند به بررسی علمی این موضوع و تطبیق آن بر یافته های پزشکی پرداختند و اثبات کردند این مطلب از دقت بالایی برخوردار است و ما می توانیم بر اساس دانش جدید حقانیت آن را اثبات نمائیم.
در ادامه این نشست حضرت آیت الله مروارید ضمن تقدیر از برگزاری چنین نشست های علمی ارزشمندی که موجب بالندگی حوزه علمیه خراسان شده است فرمودند: بحث از مراحل رشد جنین علاوه بر نکات فقهی و حقوقی، دارای جنبه های معرفتی و توحیدی نیز هست. همانطور که در آیه شریفه می فرماید: «و فی انفسکم افلا تبصرون» (ذاریات۲۱) یعنی در وجود انسان نشانه های از خداوند متعال وجود دارد که باید بررسی و مورد دقت قرار گیرد. و این بحث جنین شناسی می تواند تاثیر بسزائی در این مورد داشته باشد.
سپس دکتر طباطبایی در تایید نکات آیت الله مروارید افزودند آموزه های دینی در این موارد بسیار دقیق و ارزشمند است و متاسفانه تا کنون در عرصه بین الملل در این زمینه فعالیت کافی صورت نگرفته است. و ورود فضلا و محققین حوزه های علمیه در این مباحث بسیار ضروری است.
در ادامه این نشست دکتر طباطبایی در پاسخ به پرسش استاد مروارید پیرامون مرحله نطفه و زمان شکل گیری آن فرمودند: اینکه نطفه از چه زمانی شکل می گیرد بین علما در آن بحث و اختلاف چدی وجود دارد، برخی همان اسپرم را نطفه می دانند ولی برخی دیگر معتقدند نطفه، بعد از مرحله لقاح شکل می پذیرد و تا قبل از آن نمی توان به آن نطفه گفت.
لکن آنچه مسلّم است زمانی که اسپرم در جایگاه خودش قرار می گیرد و قابلیت باروری تخمک را پیدا می کند، دارای حرمت می شود، و لذا مصرف داروهای اورژانسی که به راحتی در اختیار عموم قرار دارد در بسیاری از موارد، مصداق سقط جنین است، چرا که برخی از این قرصها موجب می شود جنینی که لقاح پیدا کرده، نتواند لانه گزینی کند و این هر چند از نظر پزشکی سقط نیست ولی از نگاه فقهی می تواند مصداق سقط باشد. بنابراین بحث از ساختار قرصهای اورژانسی بسیار مهم و ضروری است.
در پایان این نشست، دبیر علمی با پرداختن به این نکته که از نظر پزشکی حیات و ولوج روح از چه زمانی در جنین حادث می شود، افزودند: آیا رفلکس های ماهیچه ای جز علائم حیاتی است؟
دکتر طباطبایی در پاسخ به این پرسش فرمودند: حرکات ارادی جنین یکی از علائم تحقق حیات است که این موضوع از هفته های نخست بارداری محقق می شود ولی آنچه مسلم است از پایان هفته هجدهم بارداری (اتمام ماه چهارم) با توجه به اینکه جنین امکان دیدن رویا را پیدا می کند قطعاً دارای روح و حیات هست. لکن این بحث نیاز به تامل و مطالعات بیشتر دارد.
شایان ذکر است این موضوع در نشست های آتی هیئت اندیشه ورز دین، سلامت و سبک زندگی مورد بررسی و تحقیق قرار خواهد گرفت، علاقمندان جهت دریافت فایل صوتی و منابع تحقیقاتی این موضوع می توانند به سایت این هیئت به آدرس www.salamngo.ir مراجعه نمایند.

برچسب ها: , , , , , , , , , ,

نوشته های مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Fill out this field
Fill out this field
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
شما برای ادامه باید با شرایط موافقت کنید

فهرست